جنسن هوانگ، مدیرعامل NVIDIA، در سخنرانی خود در کنفرانس GTC برلین در ۲۱ اکتبر ۲۰۲۶، نسل جدید رایانه‌های مبتنی بر پلتفرم RTX Spark را به نمایش گذاشت. این پلتفرم که حاصل همکاری چندساله با Microsoft و شرکای صنعت رایانه‌های شخصی است، با ترکیب پردازنده گرافیکی Blackwell، پردازنده مرکزی Grace، حافظه یکپارچه تا ۱۲۸ گیگابایت و توان پردازشی هوش مصنوعی تا یک پتافلاپ (Petaflop) طراحی شده است تا امکان اجرای محلی مدل‌های هوش مصنوعی، تولید محتوای حرفه‌ای و بازی‌های رایانه‌ای را فراهم کند.

معماری سخت‌افزاری و اجرای محلی مدل‌های هوش مصنوعی

پلتفرم RTX Spark نخستین‌بار در ۳۱ مه ۲۰۲۶ معرفی شد و عرضه لپ‌تاپ‌های مجهز به آن از ۱۶ اکتبر همان سال آغاز گردید. این پلتفرم سخت‌افزاری و نرم‌افزاری، فناوری‌های پردازشی NVIDIA را در قالب رایانه‌های ویندوزی قابل‌حمل و سیستم‌های رومیزی جمع‌وجور ارائه می‌دهد. هدف اصلی این ساختار، کاهش وابستگی دائمی به زیرساخت‌های ابری و انتقال پردازش‌های سنگین به دستگاه کاربر است.

در قلب این پلتفرم، یک تراشه ترکیبی قرار دارد که پردازنده گرافیکی مبتنی بر معماری Blackwell را با پردازنده مرکزی Grace ادغام می‌کند؛ پردازنده‌ای که طراحی آن با مشارکت MediaTek انجام شده است. ترکیب توان پردازشی و حافظه یکپارچه در این پلتفرم، امکان اجرای محلی مدل‌های زبانی بزرگ تا ۱۲۰ میلیارد پارامتر و پنجره زمینه‌ای تا یک میلیون توکن را در کاربردهای پشتیبانی‌شده فراهم می‌سازد. این رویکرد می‌تواند هزینه وابستگی به برخی سرویس‌های ابری را کاهش دهد و کنترل بیشتری بر محل پردازش داده‌ها ایجاد کند.

همکاری با مایکروسافت و امنیت عامل‌های هوش مصنوعی

یکی از محورهای کلیدی RTX Spark، بسترسازی برای فعالیت عامل‌های هوش مصنوعی (AI Agents) در محیط ویندوز و در کنار برنامه‌های روزمره کاربران است. در این ساختار، رایانه فقط محیطی برای اجرای نرم‌افزارها نیست، بلکه می‌تواند میزبان عامل‌هایی باشد که با دسترسی کنترل‌شده به ابزارها و داده‌های کاربر، وظایف چندمرحله‌ای را انجام می‌دهند.

از آنجا که پردازش محلی به‌تنهایی تضمین‌کننده امنیت نیست، NVIDIA و Microsoft برای کنترل دسترسی عامل‌ها به فایل‌ها، شبکه و نرم‌افزارها، روی قابلیت‌های امنیتی ویندوز و محیط اجرای NVIDIA OpenShell همکاری کرده‌اند. مایکروسافت نیز با توسعه زیرساخت‌های امنیتی اجرای عامل‌ها در ویندوز، در پی آن است که فعالیت این ابزارها در پس‌زمینه با کنترل دقیق سیستم‌عامل همراه باشد.

کاربردهای حرفه‌ای، تولید محتوا و اکوسیستم شرکا

طبق اطلاعات منتشرشده، RTX Spark صرفاً برای توسعه‌دهندگان هوش مصنوعی طراحی نشده و در پردازش پروژه‌های سه‌بعدی حجیم، تدوین ویدئو و اجرای بازی‌ها نیز کاربرد دارد. اعلام شده است که این پلتفرم توانایی پردازش صحنه‌های سه‌بعدی با حجم بیش از ۹۰ گیگابایت و اجرای بازی‌های رده‌بالا با وضوح 1440p و نرخ بیش از ۱۰۰ فریم بر ثانیه را در شرایط و پیکربندی‌های پشتیبانی‌شده دارد. همچنین شرکت‌هایی نظیر Adobe در حال بهینه‌سازی نرم‌افزارهای خلاقانه خود برای این پلتفرم هستند.

بر اساس اعلام NVIDIA، لپ‌تاپ‌های مجهز به RTX Spark از سوی شرکت‌هایی از جمله ASUS، Dell، HP، Lenovo، Microsoft و MSI عرضه شده‌اند و محصولات بیشتری به همراه نسخه‌های رومیزی جمع‌وجور در برنامه توسعه قرار دارند. قیمت و مشخصات نهایی به سازنده و مدل هر محصول بستگی خواهد داشت.