بر اساس گزارش درآمدی سه ماهه سوم شرکت گوگل، این غول فناوری بالاترین میزان رشد سالانه پرسوجوهای جستجو (Search Queries) را در پنج سال اخیر ثبت کرده است. بر طبق دادههای منتشرشده، حالت جدید هوش مصنوعی (AI Mode) عامل اصلی شکلگیری این جستجوهای جدید، بهویژه پرسوجوهایی با قصد تجاری (Commercial Intent) بوده و به رشد دو رقمی درآمد تبلیغات جستجو کمک کرده است. با این حال، گزارش مالی اخیر از شکافی آشکار میان رشد تعداد پرسوجوها و درآمد تبلیغات پرده برمیدارد؛ زیرا تعاملات کاربران در حالت هوش مصنوعی نرخ درآمدزایی (Monetization Rate) پایینتری نسبت به جستجوی سنتی دارد.
رشد پرسوجوها و چالش درآمدزایی از حالت هوش مصنوعی
بر اساس آمارهای ارائهشده در این گزارش، درآمد بخش جستجوی گوگل در سه ماهه سوم سال جاری با رشد ۱۲ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل به ۶۳ میلیارد دلار رسیده است. فیلیپ شیندلر (Philipp Schindler)، معاون ارشد و مدیر ارشد بازرگانی گوگل، ضمن اشاره به این رشد توضیح داد که نوسانات نرخ ارز (FX) بزرگترین دلیل کند شدن سرعت رشد تبلیغات نسبت به سه ماهه دوم بوده است. وی همچنین تایید کرد که حالت هوش مصنوعی در حال حاضر نرخ درآمدزایی پایینتری دارد.
شیندلر در این باره اظهار داشت: «جستجو از تحرک و شتاب بالایی برخوردار است. سرمایهگذاریهای ما در بخش هوش مصنوعی موجب افزایش استفاده و رشد کلی پرسوجوها از جمله پرسوجوهای تجاری شده است. نرخ رشد سالانه پرسوجوهای ما به بالاترین حد خود در پنج سال گذشته رسیده است.» وی با مقایسه این مقطع با انتقال به دنیای موبایل در یک دهه پیش افزود: «تمرکز ما بر ساخت بهترین تجربه کاربری در جستجو است و در مرحله بعد به درآمدزایی میپردازیم.»
مدیر ارشد بازرگانی گوگل همچنین تاکید کرد که آزمونهای تبلیغاتی در این بخش نتایج نویدبخشی داشته و شرکت در حال گسترش نمایش تبلیغات در «نمای کلی هوش مصنوعی» (AI Overviews) و حالت هوش مصنوعی برای کاربران و پرسوجوهای بیشتر، از جمله بازارهای بینالمللی و تبلیغات چندمرحلهای (Multiturn Ads) در ایالات متحده است.
آنات اشکنازی (Anat Ashkenazi)، معاون ارشد و مدیر ارشد مالی آلفابت و گوگل نیز در این نشست به موقعیت منحصربهفرد شرکت اشاره کرد و گفت: «سرمایهگذاریهای ما در حوزه هوش مصنوعی در بخش جستجو، بالاترین رشد پرسوجو را در نیم دهه اخیر رقم زده است و ما در موقعیتی ممتاز برای درآمدزایی از این سرمایهگذاریها در سراسر محصولات مختلف خود هستیم.»
گذار از جستجوی کلاسیک به تجربه مبتنی بر عاملهای هوش مصنوعی
بخش دیگری از گزارش سه ماهه سوم گوگل به تغییر بنیادی جستجو و تبدیل آن به یک تجربه وظیفهمحور (Task-based Experience) اختصاص داشت. ساندار پیچای (Sundar Pichai)، مدیرعامل گوگل، توسعه «عاملهای هوش مصنوعی» (AI Agents) را مرحله جدیدی از تکامل جستجو دانست که امکان پاسخگویی به نیازهایی را فراهم میآورد که در جستجوی کلاسیک غیرممکن بود.
این گذار مبتنی بر عاملهای هوش مصنوعی قرار است بستری یکپارچه در محصولات مختلف گوگل از جمله جستجو، Gemini، مرورگر Chrome، سیستمعامل Android و مجموعه Workspace ایجاد کند. پیچای در این نشست خبری تصریح کرد: «یکی از بخشهایی که بسیار به آن امیدوارم، کمک به مردم برای انجام کارها است؛ از رزرو هتل و بلیط گرفته تا پر کردن فرمها، زمانبندی قرارهای ملاقات یا انجام خرید. مردم از قبل برای انجام کارهای روزمره خود به گوگل اعتماد دارند و پیشتازی ما در این حوزه یک عامل تمایز مهم است.»
مدیرعامل گوگل همچنین به نقش برنامه Gemini اشاره کرد و افزود: «مردم در حال حاضر از برنامه Gemini برای انجام کارهایی فراتر از پرسش و پاسخ ساده استفاده میکنند؛ آنها برای انجام کارهای پیچیده و چندمرحلهای به این برنامه متکی هستند. سری Gemini 4 گام بزرگی به جلو در این مسیر بوده و این وظایف پیچیده را به خوبی مدیریت کرده است.» پیچای با یادآوری زیرساختهای عمیق گوگل مانند «گراف دانش» (Knowledge Graph) تاکید کرد که عاملهای هوش مصنوعی مرز جدیدی برای گسترش دامنه مسائلی هستند که گوگل برای کاربران حل میکند.
پیامدها برای اکوسیستم وب و بازاریابان
در حالی که گوگل از بالاترین رشد پرسوجو در پنج سال اخیر خبر میدهد، اکوسیستم وب با کمترین سطح ارجاع ترافیک (Referrals) از سوی گوگل مواجه شده است. گزارش درآمدی سه ماهه سوم نشان میدهد که گوگل قصد دارد با تمرکز بر عاملهای هوش مصنوعی، کاربران را تا حد امکان در داخل اکوسیستم خود نگه دارد. در این سناریوی جدید، جستجو تنها نقطه شروع خواهد بود و انتهای مسیر به یکی دیگر از محصولات گوگل ختم میشود، روندی که میتواند چالشهای جدی برای متخصصان سئو و صاحبان وبسایتها ایجاد کند.
