دادگاه فدرال ایالات متحده اعلام کرد که شرکت گوگل (Google) ملزم به واگذاری بستر تبادل آگهی خود یعنی AdX نخواهد بود. این تصمیم در حالی اتخاذ شده است که دادگاه پیش‌تر سرور تبلیغاتی ناشران و بستر تبادل آگهی این غول فناوری را به عنوان انحصارهای غیرقانونی در حوزه تبلیغات دیجیتال شناخته بود. حکم صادرشده توسط قاضی دادگاه منطقه‌ای ایالات متحده، لئونی برینکما (Leonie Brinkema) در پرونده موسوم به «ایالات متحده علیه گوگل»، نشان‌دهنده رد پیشنهاد وزارت دادگستری آمریکا (DOJ) است؛ پیشنهادی که بر اساس آن گوگل باید بستر تبادل آگهی خود را واگذار می‌کرد و بخش‌هایی از منطق مزایده خود را به صورت متن‌باز (open-source) در اختیار همگان قرار می‌داد.

جزئیات حکم دادگاه و راهکارهای اصلاحی جایگزین

بر اساس رای قاضی برینکما، گوگل به جای تجزیه ساختاری، ملزم به اجرای برخی راهکارهای اصلاحی رفتاری دیگر خواهد بود. جزئیات بیشتر این اقدامات اصلاحی احتمالاً در متن کامل حکم این قاضی که تا دو هفته آینده از حالت محرمانه خارج می‌شود، ارائه خواهد شد. در طول مراحل دادرسی و تعیین راهکارهای اصلاحی که در ماه نوامبر با ارائه‌ آخرین دفاعیات طرفین به پایان رسید، گوگل و وزارت دادگستری هر کدام نسخه‌های پیشنهادی خود را برای اصلاح فعالیت‌های این شرکت ارائه کردند. گوگل در این راستا پیشنهادهایی نظیر اعمال تغییرات در قراردادهای خود با ناشران و افزایش قابلیت همکاری متقابل (interoperability) فناوری تبلیغاتی‌اش با سایر سرورهای تبلیغاتی رقیب را مطرح کرده بود.

واکنش‌ها و دیدگاه‌های کارشناسان صنعت

نیکیل لای (Nikhil Lai)، تحلیل‌گر ارشد موسسه تحقیقاتی فارستر (Forrester)، در گفتگو با رسانه مارکتینگ برو (Marketing Brew) درباره این تصمیم اظهار داشت:

«این حکم نشان می‌دهد که راهکارهای ساختاری مانند تجزیه یک شرکت یا مجبور کردن آن به واگذاری یک بخش یا دیویژن، کارآمد نیستند. در حوزه فناوری تبلیغات (ad tech)، این اقدامات از نظر عملیاتی بسیار پیچیده هستند و شاید در نهایت به رفاه مصرف‌کننده که هدف اصلی قوانین ضد انحصار است، کمکی نکنند.»

لی-آن مالهولند (Lee-Anne Mulholland)، معاون امور رگولاتوری گوگل، در بیانیه‌ای که توسط جکی برته (Jackie Berté)، سخنگوی گوگل در اختیار رسانه‌ها قرار گرفت، اعلام کرد:

«ما بسیار خرسندیم که دادگاه پیشنهاد وزارت دادگستری برای تجزیه ابزارهایی را که به کسب‌وکارهای کوچک برای دسترسی به مشتریان جدید و رشد آن‌ها کمک می‌کنند، رد کرده است.»

در مقابل، بخش ضد انحصار وزارت دادگستری ایالات متحده در پستی در شبکه اجتماعی ایکس (X) اعلام کرد که از دستور دادگاه مبنی بر اعمال اصلاحات اساسی در پرونده فناوری تبلیغاتی گوگل خرسند است و این تصمیم را گامی نزدیک‌تر به بازگرداندن رقابت و ایجاد تسهیلات برای مردم آمریکا در بازارهای تبلیغات آنلاین می‌داند.

پرونده‌های مشابه و فشار فزاینده بر غول‌های فناوری

این پرونده تنها نمونه از اتهامات انحصارگرایی علیه گوگل یا تلاش‌های دولت فدرال برای تنظیم مقررات کسب‌وکارهای تبلیغاتی شرکت‌های بزرگ فناوری (Big Tech) نیست. پس از شکایت وزارت دادگستری از گوگل به دلیل تسلط بر صنعت جستجو، قاضی دادگاه منطقه‌ای ایالات متحده، آمیت مهتا (Amit Mehta)، در سپتامبر گذشته حکم داد که گوگل باید داده‌های جستجوی آنلاین خود را با رقبا به اشتراک بگذارد، اما از صدور دستورات ساختاری شدیدتر خودداری کرد؛ حکمی که گوگل در حال حاضر در حال فرجام‌خواهی و اعتراض به آن است.

علاوه بر این، در اوایل هفته جاری، کمیسیون فدرال تجارت آمریکا (FTC) از شرکت آمازون (Amazon) شکایت کرد و مدعی شد که این خرده‌فروش بزرگ به اقدامات فریب‌کارانه و ناعادلانه‌ای دست زده که به طور پنهانی باعث افزایش قیمت‌ها در مزایده‌های تبلیغات جستجوی آنلاین این شرکت شده است. آمازون نیز در بیانیه‌ای که در وب‌سایت خود منتشر کرد، مخالفت شدید خود را با ادعاهای مطرح‌شده از سوی کمیسیون فدرال تجارت اعلام کرده است.