گوگل در راستای انطباق با قانون بازارهای دیجیتال اتحادیه اروپا (DMA)، طراحی صفحات نتایج جستجوی خود را در منطقه اقتصادی اروپا (EEA) به طور گستردهای تغییر داده است. این بازطراحی، بخشهای مجزایی را در نتایج جستجوهای تجاری خاص به خدمات مقایسهای و تامینکنندگان مستقیم اختصاص میدهد. بر اساس اسنادی که در تاریخ ۸ سپتامبر در مرکز جستجوی گوگل (Google Search Central) منتشر شد، این قابلیتهای جدید اکنون در دسترس کاربران این منطقه قرار گرفته است. همزمان، خبرگزاری رویترز گزارش داد که گوگل معتقد است این تغییرات کیفیت تجربه کاربری جستجو را برای شهروندان اروپایی کاهش میدهد.
بخشهای جدید نتایج جستجو: خدمات مقایسهای و تامینکنندگان مستقیم
طراحی جدید گوگل شامل دو بخش مجزا تحت عنوان «واحد گردآورنده» (Aggregator Unit) و «واحد تامینکننده» (Supplier Unit) است. واحد گردآورنده مواردی مانند جستجوی هتل، پرواز، قطار یا اتوبوسهای بینشهری و محصولات را پوشش میدهد. این بخش برای خدمات جستجوی عمودی (Vertical Search Services) از جمله آژانسهای مسافرتی آنلاین، خدمات خرید مقایسهای، موتورهای جستجوی متا و دایرکتوریها در دسترس است. در این واحد، نتایج مربوط به ارائهدهندهای که بالاترین رتبه را دارد به طور پیشفرض باز میشود و اطلاعاتی نظیر تصاویر، قیمتها یا امتیازها را نشان میدهد. کاربران با کلیک بر روی این بخش به وبسایت گردآورنده هدایت میشوند. در هر صفحه نتایج تنها یک واحد گردآورنده نمایش داده میشود و کاربران میتوانند در صورت تمایل به سایر گردآورندههای مشارکتکننده مراجعه کنند. گردآورندهها برای حضور در این بخش باید به عنوان سرویس جستجوی عمودی تایید شده و دادههای خود را از طریق فید یا رابطهای برنامهنویسی کاربردی (API) آنی ارسال کنند.
در مقابل، واحد تامینکننده مستقیماً به کسبوکارهای نهایی مانند هتلها، شرکتهای هواپیمایی، قطارها و اتوبوسهای بینشهری اختصاص دارد و تنها زمانی ظاهر میشود که واحد گردآورنده نیز در صفحه حضور داشته باشد. بر اساس مستندات گوگل، تامینکنندگان مستقیم نیازی به ارسال دادههای اضافی فراتر از آنچه خزندههای گوگل (Crawlers) جمعآوری میکنند ندارند، هرچند ارسال فید داده میتواند کیفیت نمایش نتایج آنها را بهبود بخشد.
تفاوت در پیادهسازی و انتقاد شدید گوگل از قوانین جدید
گزارش خبرگزاری رویترز از نحوه نمایش این تغییرات با مستندات رسمی گوگل تفاوتهایی دارد. رویترز گزارش داده است که یک سرویس جستجوی تخصصی در بالای صفحه قرار میگیرد، دو سرویس دیگر با جزئیات کمتر نمایش داده میشوند و یک کاروسل (Carousel) از هتلها، خطوط هوایی و رستورانها در پایین صفحه ظاهر میشود که قیمتهای آنی از آن حذف شده است. شایان ذکر است که رستورانها در گزارش رویترز ذکر شدهاند اما در لیست جستجوهای پشتیبانیشده در مستندات رسمی گوگل دیده نمیشوند.
نیک فاکس (Nick Fox)، معاون ارشد بخش دانش و اطلاعات گوگل، در بیانیهای به رویترز اعلام کرد که این شرکت در حال اعمال «تغییرات اساسی در جستجوی اروپا» برای برآورده کردن الزامات قانون بازارهای دیجیتال است. او افزود:
«این تغییرات تجربه کاربری اروپاییها را تنزل میدهد؛ زیرا واسطههای آنلاین را به قیمت آسیب به کسبوکارهای محلی تقویت میکند و ویژگیهای مفیدی را که مردم هر روز به آنها تکیه میکنند، حذف میسازد. کاربران خارج از اتحادیه اروپا تحت تاثیر این تغییرات قرار نخواهند گرفت.»
گوگل به رویترز اعلام کرده است که این بازطراحی، بزرگترین کاهش کیفیت خدمات در تاریخ ۲۹ ساله موتور جستجوی این شرکت به شمار میرود. طبق ادعای گوگل، آزمایش این طرح روی میلیونها کاربر اروپایی نشاندهنده نارضایتی شدید آنها بوده است، زیرا کاربران مجبور به تایپ مجدد جستجوهای خود میشدند. علاوه بر این، گوگل اشاره کرد که تغییرات قبلی مربوط به انطباق با قانون بازارهای دیجیتال، ترافیک رزرو مستقیم و رایگان کسبوکارهای اروپایی را تا ۳۰ درصد کاهش داده است و انتظار میرود تغییرات اخیر نیز ضربه دیگری به این کسبوکارها وارد کند.
فشار رگولاتوری اتحادیه اروپا و پیامدهای سئو
این تغییرات پس از آن صورت میگیرد که کمیسیون اروپا در ۲۳ ژوئیه، گوگل را به دلیل ترجیح دادن خدمات خرید، هتل، حملونقل و ورزش خود نسبت به رقبای ثالث، مبلغ ۴۶۰ میلیون یورو جریمه کرد. این جریمه بخشی از یک بسته جریمه ۸۹۰ میلیون یورویی بود. کمیسیون به گوگل ۶۰ روز فرصت داد تا با قوانین منطبق شود، در غیر این صورت با جریمههای دورهای تا سقف ۵ درصد از کل گردش مالی جهانی خود مواجه خواهد شد. کمیسیون در آن زمان اعلام کرد که تغییرات آزمایشی گوگل در نمایش نتایج خرید، هتل و پرواز، «پیشرفت قابلتوجهی به سمت انطباق» بوده است.
برای متخصصان سئو و بازاریابان، این تغییرات به این معنی است که ردیابی رتبهبندی (Rank Tracking) و دادههای عملکرد در کنسول جستجوی گوگل (Google Search Console) برای کشورهای عضو منطقه اقتصادی اروپا احتمالاً تفاوتهای چشمگیری را با ایالات متحده یا بریتانیا نشان خواهد داد. کمیسیون اروپا تا اواخر سپتامبر نحوه اجرای این تغییرات را بررسی خواهد کرد و هنوز مشخص نیست که آیا این طراحی جدید را کاملاً منطبق با قانون میداند یا خیر. همچنین بر اساس اطلاعات صفحه مرکز اقدامات گوگل (Google Actions Center)، احتمالاً جستجوهای محلی مربوط به غذاخوریها، خدمات و فعالیتهای تفریحی نیز در آینده نزدیک به این سیستم دو واحدی مجهز خواهند شد.